مولانا دن اوزبیکچه ترجمه لر:

مولانا بیز اوزبیک- تورکلر نینگ فرزندی و اولوغ باباسی. او شعرلرینی فارس تیلیده یازگن بولسه-ده اوزی تورک بولیب تورکچه سوزلرنی هم شعرلریده جوده کوپ ایشلتگن. بو حقده محمد حلیم یارقین مولانا رباعیلریدن قیلگن اوزبیکچه ترجمه توپلمیم نینگ کیریش سوزیده گی مقاله سیده تولیق معلومات بیرگن. ایسته گن دوستلر اونی ایتگن کتابیمدن اوقیشلری ممکن. مین انه شو سببدن هم مولانا نینگ رباعیلریدن ترجمه قیلدیم و هم مثنوی حکایه لریدن سیلنمه نثری ترجمه قیلیب "نی تیلماجی" آتی بیلن نشر ایتدیم.

بو کتاب "نی تیلماجی" باشیده مثنوی نینگ "نی نامه" گه مشهور بولگن باشلنغیچ ۱۸ بیتینی اوز وزنیگه شعرگه ترجمه قیلگن من. انه شو قسمنی عزیز اوقوچیلر گه تقدیم ایته من. البته مثنوی نی اوزبیکستانده جمال کمال تولیق شعری ترجمه قیلگن و اصغر محکم هم تورکچه ترجمه و تفسیریدن فایده لنیب اونینگ شعری ترجمه و نثری تفسیرینی چاپ ایتگن. مین ایسه اولرنینگ ترجمه لریگه جوده کوپ بها بیره من اما بو ترجمه ده اولردن فایده لنمه گن من.  

شفیقه یارقین

نَی­نامه

تینگله، بو نَی چون شکایت ایله­گه­ی
اَیریلیقلردن حکایت ایله­گه­ی

تا کېسیبدورلر مېنی نیزاردین
نالیشیمدن ناله­ده اېرکک- خاتین

تیلکه - پاره ایله کۉکسیمنی فراق
شرح اېتایین تا که دردِ اشتیاق

اَیریلیب هرکیم یۉقاتسه اصلینی
قَیته ایزلر روزگارِ وصلینی

نالیدیم هر جمعیتده زار - زار
بۉلدیم هر بدحال و هر خوشحالگه یار

مېنگه هرکیم اۉز اۉییچه بۉلدی یار
تاپمه­دی قلبیمده نې سِرلر یاشار

نالیشیمدن سِرلریم اېرمس اوزاق
لېک تاپیلمس کۉرگوچی کۉز و قولاق

جان تن و تن روحدن پنهان اېمس
جاننی کۉرماققه ولی فرمان اېمس

نَی نواسی اۉت اېرور، اېرمس شمال
کیمده بو اۉت بۉلمسه، تاپسون زوال

عشق اۉتی یاندیردی نَی نینگ قلبینی
عشق اۉتی قَینتدی می نینگ قلبینی

نَی اېرور هر اَیری توشگن یار گه یار
پرده میزنی پرده­سی ییرتیب تېشار

نَی کبی بیر زهر و تریاق کۉردی کیم؟
نَی کبی دمساز و مشتاق کۉردی کیم؟

قانلی یۉلدن نَی حکایت ایله­گه­ی
قیس عشقینی روایت ایله­گه­ی

هوشگه هوشسیزدېک کیشی محرم اېمس
هم قولاقدېک تیلگه هېچ همدم اېمس

قیغومیزده کونلر اۉلدی کېچقورون
کونلر اویغون بۉلدی دردلرگه بوتون

کونلر اۉتسه، دې: اۉتیب کېت، باک یۉق
سېن فقط قالگیل که سېندېک پاک یۉق

سوودن ار تۉیسه کیشی، تۉیمس بلیق
کېچ اۉتر کون رۉزی سیزگه، بو انیق

بیر پیشیق حالین بیلالمس هېچ خام
سۉزنی قیسقرتماق کېره­کدور، والسلام­

تسلیت پیغامی

تأسف بیلن، کاندید اکادمیسین دکتور محمد یعقوب واحدی جوزجانی نینگ محترمه عمر یولداشلری وفاتیدن خبر تاپدیک. مین شفیقه یارقین، اوز تمانیمدن، حلیم یارقین و عایله م اعضاسی تمانیدن بو الملی واقعه نی حرمتلی استادیم، حرمتلی آیخان بیانی و مرحومه نینگ برچه یقینلری گه تسلیت ایته من. تنگری تعالی مرحومه گه جنت نی نصیب ایتسین و قالگن برچه عزیزلری و قوم - قرینداشلریگه صبر – برداش و اوزاق عمر نصیب ایله سین.

آمین یا رب العالمین.

اۉزبېك قیزلریگه

 گل قنچه گۉزه­ل بۉلسه، گۉزه­ل­راك دورسیز
هم حور و فرشته لر كبی پاك دورسیز
اۉزبېك قیزی سیز میین­لیگیز گه قره­می
اېركك كیشی دن كوره­ش ده بېباك دورسیز

                      ·   ·   ·

 سېزده نه بیوك دولت و نې قدرت بار
نی قصر و خزانه، شهرت و شوكت بار
سېوماك و سېویلماككه كېره­ك­مس باریسی
اۉزبېك قیزی سیز، سیزده حیا - عفت بار

                      ·   ·   ·

 اۉزبېك قیزی من بو افتخاریم مېنگه بس
تركستان دېك گۉزه­ل دیاریم مېنگه بس
كابل وطنیم اوروش ده ویران بۉلدی
آباد اگر قالسه مزاریم مېنگه بس

چقیریق و ینگیلیک

افغانستان قلم انجمن، ینگی دن اۉزبیک تیلیگه باسیلیب چیققن بدیعی کتابلرنی تاینیش اوچون بیرینچی ادبی یېغین نی اۉتکزه دی. بو ادبی یېغین ده دکتور شفیقه یارقین نینگ «آلیس دن بیر سېس» اۉزبېکچه شعر لر تۉپلمی و «قیته توغیلگن پری کویله یدی» ناملی فروغ فرخزاد سیلنمه شعرلریدن قیلگن اۉزبېکچه شعری ترجمه سی حقیده سۉز یوریتله دی و قیزغین سۉراقلر و جوابلر بۉلیب اۉته دی.

سۉزگه چیقه دیگانلر قوییده گیلردن عبارت:

پوهندوی محمد عالم لبیب، دکتور اسدالله محقق، برهان الدین نامق، غلام سخی وکیلزاده یورتداش، محمد حلیم یارقین و  بشقه شاعر، یازوچی، تحقیقاتچی و ضیالیلر.

وقت: پنچشنبه، 25- سرطان، توشدن کېین ساعت 4

یېر: افغانستان قلم انچمنی، تایمنی، 3- کۉچه، مدینه بازار یقینیده.

کابلده یشه یاتگن برچه ضیالی لریمیز بو ادبی یېغینده قتنه شه دیلر، دېگن امیدده میز.

مېندن مېنگه یقین

مېن قۉرقه­من، جوده قۉرقه­من

قویاش بیلن ناتنیش نگاهلردن

مېن قۉرقه­من، جوده قۉرقه­من

یاروغلیککه تون­دن کفن کییدیریب

غضب باتقاغیگه کۉمگن قۉللردن

مېن قۉرقه­من، جوده قۉرقه­من

سېوگی فرشته­سی قناتلرینی

جیرکنج هوس یالقینیگه کویدیرگن

و مینگ-مینگ ییللیک قلین قار آستیده

کۉمیلیب، موزلب یاتگن کۉنگوللردن

مېن قۉرقه­من، جوده قۉرقه­من

ایلیق سلام کۉکسیگه

تهمت، یلغان، ملامت اۉقلرینی

آتیب، یره­لتگن ساووق لبلردن

مېن قۉرقه­من، جوده قۉرقه­من

یره­تگن رحمتیگه ایشانمسدن

ابلیسگه سیغینگن ناپاک روحلردن.

مېنی قوتقر، اې مېندن مېنگه یقین

مېنی قوتقر،

قویاش بیلن ناتنیش نگاهلردن

مېنی قوتقر،

نورنی کۉمگن قۉللردن

مېنی قوتقر،

موزله­گن کۉنگوللردن

مېنی قوتقر،

سلامنی یره­لتگن آغیزلردن

مېنی قوتقر،

ابلیس گه سیغینگن ناپاک روحلردن

مېنی یۉلـله، اې مېندن مېنگه یقین

مېن قویاشگه چنقاق­من

و یاروغلیک ایپگی­گه یاپینماقنی ایسته­یمن

و سېوگی فرشته­سیگه اېرگه­شیب

قنات قاققیم کېله­دی

و ایلیق سلام­گه منگو مشتاق­من

و رحمت بولاغی اشتیاقیگه

اصلیدن اجره­لگن رۉحیم تلپینر

اې مېندن مېنگه یقین

مېن سېنگه سیغینه­من

مېنی، مېن­لیکدن قوتقر

اې مېندن مېنگه یقین

مېن سېنگه تلپینه­من

مېنی، سېن­لیککه یۉلـله

اې مېندن مېنگه یقین

کابل: 138۸

 جوزجان پوهنتونیده

ینگی کتابلر و شاعرلری بیلن تانیشوو

ادبی محفل اۉتکزیلدی

پنجشنبه کونی، جوزا آیی نینگ 21 نچی سیده، شبرغانده جوزجان پوهنتونی، اجتماعی بیلیملر فاکولته سیده بیرعده محصللر، استادلر و مهمانلر اشتراکیده ادبی ییغین بۉلیب اۉتدی. بو ییغین اوشبو پوهنتون ریاستی و اجتماعی بیلیملر فاکولته­سی مسؤوللری تشبثی بیلن اویوشتیریلگن اېدی.

          محفلده تانیقلی شاعر، یازووچی و تحقیقاتچی دکتور شفیقه یارقین نینگ ینگی چاپ اېتیلگن «آلیس دن بیر سېس» ناملی اۉزبېکچه شعری تۉپلمی و «قیته توغیلگن پری کویله­یدی» ناملی ایران تانیقلی شاعری فروغ فرخزاد شعرلریدن اۉزبېکچه شعری ترجمه­لر تۉپلمی همده استعدادلی شاعر و اوشبو پوهنتون استادی جمیله ایثارنینگ «بهار آرزوسیده» ناملی اۉزبېکچه شعری تۉپلمی اشتراکچیلرگه تانیتیلدی. «آلیس دن بیر سېس» تۉپلم شاعرنینگ شخصی مبلغی و «قیته توغیلگن پری کویله­یدی» و «بهار آرزوسیده» ناملی کتابلر اېسه «افغانستان قلم انجمنی» تمانیدن باسیلیب چیققن. محفلده شاعرلر اۉزلری، شعرلری و کتابلری حقیده معلومات بېریب، تۉپلملریدن نمونه­لر اۉقیدیلر. شونینگدېک، شاعرلر بیلن اشتراکچیلر اره­سیده قزیقرلی علمی-ادبی بحثلر، سۉراق و جوابلر هم بۉلیب اۉتدی.  

  محفل اوشبو فاکولته استادی کریمه ایشچی آرقه­لی آلیب باریلیب، اونده حرمتلی پوهندوی دیپلوم انجنیر گل احمد فضلی جوزجان پوهنتونی رئیسی، پوهنمل محمدیوسف اوچقون اجتماعی بیلیملر فاکولته­سی رئیسی، پوهنمل سید نورالله امینیار اوشبو فاکولته استادی و فرحناز زارع شو فاکولته نینگ محصلی سۉزگه چیقیب، اثرلر و شاعرلری همده ادبی محفللر اهمیتی حقیده سۉزله­دیلر. شونینگدېک، اوشبو محفلده استاد محمدامین متین، محمد یحیی حفیظی، محمدحلیم یارقین و عبدالهادی یاد رویایی­لر هم سۉزگه­ چیقدیلر.

             ادبی محفل اداغیده، شاعرلر تمانیدن جوزجان پوهنتونی کتابخانه­سی و اشتراکچیلرگه ینگی کتابلردن ساوغه قیلیندی.   

 اۉزبېك تیلیده ینگی كتابلر

1- دریا در گوهر:

1387 نچی ییل نینگ سۉنگگی آییده بابر دیوانی نینگ تۉلیق تنقیدی متنی «دریا در گوهر» عنوانی آستیده اطلاعات و فرهنگ وزارتی، بیهقی نشراتی تمانیدن بیرمینگ نسخه ده احمد باسمه خانه سیده چاپ بۉلیب، اۉزبېك كلاسیك ادبیاتی مخلصلریگه اولوغ بیر ساوغه صفتیده تقدیم اېتیلدی.

بو كتاب (500) صفحه­دن عبارت بۉلیب، اونده قوییده­گی لرنی اۉقیشنیگیز ممكن:

      - اطلاعات و فرهنگ وزیری اېسلتمه­سی           

     - دكتور شفیقه یارقین نینگ اېسلتمه سی           

     - دكتور شفیقه یارقین نینگ بابر حقیده قیلگن ییریك تحقیقاتی دری تیلیده (جستاری پیرامون زنده­گی و آثار بابر)

     - بابر دېوانی نینگ تۉلیق تنیقدی متنی         

     - بابر نامه­دن پارچه­لر

     - بابرنینگ مكتوبلری                          

     - بابرنینگ وصیتنامه سی                              

    - بابر اولادی و اجدادی (شجره سی)                 

    - مقدمه یازوچیسی و تنقیدی متن توزوچیسی دكتور شفیقه یارقین

   - بابر و اثرلری و کابلده­گی باغیدن عكسلر (ضمیمه)  

بو كتابده بابرنینگ اۉزبېكچه و فارسچه شعرلری نینگ نه فقط تۉلیق و تۉغری تنقیدی متنی بېریلگن؛ بلكه یوزدن آرتیق بېتلیك مقدمه ده بابرنینگ حیاتی و هر بیر اثری تانیتیلگن، اینیقسه شعرلری نینگ معنوی و لفظی تحلیلی، بابر دېوانی نینگ قۉلیازمه و باسمه نسخه­لری حقیده تۉلیق معلوماتی بېریلگن.

بو اثرنی سرمحقق معاونی دكتور شفیقه یارقین چاپگه تیارله­گن و یوزدن آرتیق بېتلی علمی-ادبی مقدمه یازیب، مقابله و تصحیح قیلگن.

 2- آلیس دن بیر سېس:

شو ییل نینگ حمل آییده دكتور شفیقه یارقین شعرلری نینگ بیرینچی تۉپلمی (آلیس دن بیر سېس) عنوانی آستیده بیرمینگ نسخه ده، «افغان مسلكی باسمه خانه سی»ده چیرایلی صحافت بیلن 121 بېتده چاپدن چیقدی.

بو تۉپلم ده شفیقه یارقین نینگ 49 پارچه شعرلری اۉرین آلگن. شعرلر، تورلی وزن و فورم، شونینگدېك كته و كیچیك حجم ده دیر؛ مثال اوچون: غزل، مثنوی، نیمایی و برماق یا هجا وزنلری، هجا وزنیده­گی تۉرتیلیكلر و آق شعرنی اوچره­تیش ممكن.

«آلیس دن بیرسېس» شعرلر تۉپلمیده علوم دكتوری عبدالحكیم شرعی جوزجانی 12 بېتلیك بیر تقریظ یازیب، تۉپلمده­گی شعرلرنینگ بدیعی لیگی و مضمون و فورم نقطه نظریدن اۉزیگه خاص خصوصیتلرینی آچیب بېرگن. تقریظ ده شونده­ی دېیله­دی:

          «شفیقه یارقین بشقه کۉپ افغانستان اۉزبېک شاعرلری سینگری ذواللسانین شاعر صفتیده تورکی اۉزبېکی و دری تیللریده ایجاد قیله­دی. او، اۉز ایجادینی دری تیلده باشله­گن بۉلسه هم، کېینراق آنه تیلی-اۉزبېک تیلیگه اۉتدی. هر ایکی تیلده اونینگ اساسی بېلگیسی (اونی اجره­تیب توره­دیگن خصوصیتی) شوندن عبارت که او هم هردایم بیر عیال صفتیده سۉز یوریته­دی؛ عیاللرگه خاص بۉلگن حسیات و تویغولرنی افاده­له­یدی؛ اېرککلرنیکیدن فرقلی اۉله­راق عیاللرنینگ روحی کېچینمه­لری، ایچکی دنیاسی، حیات و طبیعتگه نسبتاً قره­شلری و حادثه­لر بۉییچه قضاوتلرینی ادبی خلاقیت بیلن عکس اېتتیره­دی. افغانستان اۉزبېک شعریتیده شفیقه یارقین بیرینچی بۉلیب، جسارت بیلن بونده­ی تصور و تخیل یۉلینی عیاللریمیزگه آچیب بېردی. بو ساحه ده اونینگ شعرلریدن ایریم مثاللرگه دقتینگیزنی قره­ته­میز:

                   آشیانسیز آنه قوشلر دردینی بیلدیم انیق

                   تاکه بۉلدیم غربت ایچره آشیانیمدن جدا

                                      *

                   عشقیمده اۉزینگنی ینه شیدا قیله کۉرمه

                   وصلیمنی تصورده تماشا قیله کۉرمه

                                      *

                   ساچلریمدن تون چېچکلر عطرینی

                   آقیزیب، آقیزدی دریا سۉنگگی عشق

                                      *

                   مېندک ینه بیر دلبر فرزانه تاپیلمس

                   سېندېک ینه بیر عاشق دېوانه تاپیلمس

                                      *

                   اۉزگه لرگه شه قیزیدېک من، ولې

                   بنده من عشقینگگه سلطانیم مېنینگ

                                      *

                   سېن یشیل بۉیلی تېره­ک، مېن نسترن

                   یشنه­ترمیز ایکیمیز گلزارنی

                                      *

                   شکار اوچون دله-اۉرمانگه بۉلمه آواره

                   نگاهینگ اۉقینی آت مېن ساری، شکارینگ­من

    مضمون نقطۀ نظریدن آنه، وطن، هجرت، سېوگی– محبت، اجتماعی-تنقیدی و عرفانی موضوعلرده شعری نمونه لرنی بو تۉپلم دن اۉقیشینگیز ممكن.

    تۉپلم­ده­گی ینگی بدیعی اتمه­لر و تركیبلر، سیلیق تیل، تورلی وزن و قالبلر و موضوعلر نینگ قۉللنیشی، اینیقسه عیاللیك حسیاتی جۉشقین لیگی، بو تۉپلم نی بشقه شعر تۉپلم­لریدن اجره­تیب توره­دی.

شفیقه یارقین نینگ ینگی شعری

سېنی ساغینگنیمده

میندن ییراققه، اما بوتون عمریم نینگ هر لحظه سیده قلبیمده یشه یدیگن عزیز قیزیمگه

سېنی ساغینگنیمده

ساکن، بۉم- بۉش لحظه لر چۉزیله دی

قویاش اویغانیشینی اونوته دی

اویغاق تونلر، تونلرگه اولنه دی

سېنی ساغینگنیمده

گللر کولیش اۉرنیده یاش تۉکه دی

شبنم تامچیلری موزلب قاله دی

میین تانگ یېلی هم اېسیشدن قالیب،

هارغین نفس آلیب، آدیم تشله یدی

میسه لر اۉینه مه ی، چرچاق اوخله یدی 

دریا قۉشیقلرینی کویله مه یدی

"یار یار" کویی "گریه" دېک تره له دی

تېگره کده جیملیک حکم سوره دی

و دردلر جۉشیب، یوره کدن تاشه دی

سېنی ساغینگنیمده دېدیم، اما

اې اوییم ملَگی،

              کۉنگلیم تیلگی

اوییمنی ترک اېتگن چاغینگدن باشلب

شو چاغ­گچه سېنگه بېقرار کۉنگلیم

ساووق بۉشلیک توبیده

موزلب، چۉکیب یاتماقده

مأیوسلیک قرا بولوتلری

حیاتیمنی بوتون قاپلب آلماقده

و امیدلریم نینگ یاروغ شعله­سی

قیغو- مأیوسلیک بولوتی آرتیده

سېکین-سېکین سۉنیب، اۉچیب بارماقده

سېنی ساغینگنیمده دېدیم، اما

سېنی ساغینمه­گن بیر لحظه­م بار می؟

اۉیله­شیمچه، عمریم بۉیی هر نفس

سېنی، یگانه تیلگیم،

                      ملَگیم

قتیق ساغینیب- ساغینیب یشه­یمن

اۉیله­شیمچه فقط مېن اېمس، حتی

سېنی کۉرگن برچه عاشق قوشلر هم

میسه لر، درختلر هم، چېچکلرهم

 قامتی اېگیلمس مغرور تاغلر هم

کویلشدن تاخته­مس آقر سوولر هم

هر کون سېنگه سلام بېرگن قویاش هم

سېن بیلن توغیلگن گۉزه­ل بهار هم

سېن کېزیب اۉتگن کۉی و کۉچه لر هم

سېنی ساغینیب- ساغینیب یشه­یدی

اۉیله­شیمچه فقط بیز اېمس، حتی

سېنی ارمغان قیلگن خداییم هم

سېنی ساغینیب- ساغینیب یشه­یدی

کابل: 1387

عزیز اوقووچیلر،

اوزبیک تیلی نینگ املا، تنقیط، انشا و گاهیده گرامر قاعده لرینی یازوولرده ایشله تیشده خیلمه-خیللیکلر موجود. بو ایسه، اوزبیک تیلینی علمی اورگنمه گن و ایندی گینه اورگنیش و یازیشگه قیزیقه یاتگنلرگه قیینچیلیک توغدیریب، اولرنی سرسان قیله دی. شو ضرورت اساسیده، معارف وزیرلیگی، تعلیمی نصاب انکشافی ریاستی اوچینچی رسمی تیللر، جمله دن اوزبیک و تورکمن تیللری املا بیرلیگی سیمینارینی اوتکزیشنی ریجه لشتیرگن و انشاء الله ثور آیی نینگ ایکینچی هفته سیده سیمینارنینگ ایشی باشلنه دی و اونده کابل، بلخ، فاریاب، جوزجان، سرپل و باشقه ولایتلردن اوزبیک تیلی متخصصلری قتنه شیب، اوزبیک املا بیرلیگی اوستیده ایشلب، فکر المه شیب، بیر قرارگه کیلیب، قرار نتیجه لرینی سیز عزیز اوقوچیلر فکر و ملاحظه لرینگیزنی آلیش اوچون اوزبیک ویبلاکچیلر سایتی آرقه لی هر کون اعلان ایته دی. بیز سیزلردن حاضردن باشلب اوز فکر و ملاحظه لرینگیزنی بو حقده بیز بیلن شریک ایتیشینگیزنی التماس قیله میز. هر قنده ی یادداشت، فکر و ملاحظه لرینگیز نی شو لحظه دن باشلب، هم اوزبیک ویبلاکچیلر سایتیگه، هم قوییده گی ایمیلگه ییباریشینگیز ممکن:

shafiqayarqin@yahoo.com

بابر غزلی

گاهې كۉزیمه گۉزه­ل كۉرونگه­­ی دنیا
بابر یازگن غزل كۉرونگه­ی دنیا
گاهې كه خطا لریمنی اېسلب قالسم
روحیم سیقیلیب، قمل كۉرونگه­ی دنیا

سېن كېلمه­ی­سن

قَیتیب كېله­دی بهار، سېن كېلمه­ی­سن
كۉزدن آقر انتظار، سېن كېلمه­ی­سن
مېن بیرله قویاش و آی و یولدوزلر هم
تون - كون سېنگه بېقرار، سېن كېلمه­ی­سن

وفا گلی               

ایزلب، سېنی عاقبت تاپیب آلدیم، یار
بۉینینگگه وفانی گل قیلیب سالدیم، یار
یوز لطف و ملاحت و کمالیم بیرله
قلبینگ توبیده سېوگی بۉلیب قالدیم، یار

تانگی کوندوز

تون بغریده آی و یولدوزیم سېن دورسن
کۉک قۉینیده تانگی کوندوزیم سېن دورسن
سېن شونچه مېنی اۉزینگگه محو اېتگن سن
کیم جان و جهان، بلکه اۉزیم سېن دورسن

رضا

یوز جان و جهانگه سیغمه­گه­ی جانانیم
یوز جان و جهانگه سیغمه­گه­ی ارمانیم
باشیمنی قۉییب، رضا بیلن جان بېرگوم
حکم اېتسه اگر اۉلماغیمه سلطانیم

گله یـۉق

جانیم دېگنیم، بۉلدی بـلا جانیمگه
قانیم دېگنیم، تشنه یورر قانیمگه
گر اېگری فلک قیلمه­دی یارلیغ، گله یۉق
آغیر کونی دۉست، کېلمه­دی یانیمگه

انسان

گر گل بۉله­آلمه­سنگ، تیکان هم بۉلمه
یخشی بۉله­آلمه­سنگ، یامان هم بۉلمه
انساننی قیلور سېوگی - مروّت انسان
انسان بۉله­آلمه­سنگ، چیان هم بۉلمه

ایکّی یۉل

تېنگری گل اېتیب یره­تدی هر انساننی
بېردی اونگه ایکّی یۉل، ایکی امکاننی
بیر یۉل باره­دی حققه، بیری شیطانگه
کیم تنله­دی حق یۉلینی، کیم شیطاننی

مرد و نامرد

نامرد کیشی، همیشه نامرد قالر
بېدرد کیشی، همیشه بېدرد قالر
نامرد کیشی بۉیین اېگیب، عمر کۉرر
مرد اېرکک، اۉلیم وقتیده هم مرد قالر